De Tijdloze 50

De stemmen zijn geteld. Laat één ding duidelijk zijn, dit is niet het zoveelste doorslagje van een top 50. Dit is onze top 50 van tijdloze spellen, van klassiekers. Spellen die al minstens 10 jaar op de teller hebben en die, ondanks hun leeftijd, kunnen blijven boeien, kunnen blijven opboksen tegen al het nieuwe en jonge geweld dat blijft uitkomen.

Deze lijst moet vooral een herinnering zijn, zowel voor ouwe rotten als voor nieuwe spelers. De cult of the new mag dan wel de bovenhand halen tegenwoordig (crowdfunding en spellenbeurzen spelen daar handig op in), af en toe is het leuk om eens terug te kijken, om te (her)ontdekken hoeveel steengoede spellen er meer dan een decennium geleden al op de markt waren. Net daarom stemmen we een top 50, net daarom organiseren we een spelavond vol klassiekers.

Een kleine kanttekening: om een tijdloze 50 te stemmen, zijn wij een kleine vereniging. De lijst is dus duidelijk getekend door onze spelers en toont zichtbaar de persoonlijke voorkeuren van onze spellenclub. Dat mag, dat is goed, want net op die manier is de lijst leuk en onvoorspelbaar en komen ook minder bekende spellen onder de aandacht. Geen Puerto Rico op kop dus, dat tipje van de sluier kan ik al oplichten. Maar wat staat er nu eigenlijk allemaal in onze Tijdloze 50?

50. Brass
49. Get Bit
48. Formula Dé
47. Pitchcar
46. Puerto Rico
45. El Grande
44. (Kolonisten van) Catan
43. Puerto Rico: Het kaartspel (San Juan)
42. Australia
41. Le Havre

Brass bengelt onderaan, maar haalt wel vlotjes de Tijdloze 50. Daar is de nieuwe deluxe-versie, aangekondigd op Kickstarter, wellicht een van de onderliggende redenen. Mochten we eenzelfde stemming houden net na de levering, dan vermoed ik dat Brass gelijk een stuk hoger zou eindigen.

We hebben meteen enkele grote klassiekers tussen 50 en 41: Puerto Rico in zowel bord- als kaartspel, El Grande, Catan en Le Havre. Deze kleppers scoren zowat overal goed en zijn allerminst een verrassing. Wat misschien wel verrast is dat ze toch wat onderaan bengelen.

Leuk is dat een partyspelletje als Get Bit de tijdloze 50 haalt. Misschien is het lugubere thema en de gimmick van de haai wel de oorzaak. Ook verrassend (voor mij dan toch) is het succes van twee racespellen: Formula Dé en Pitchcar. Dat opent helemaal perspectieven voor een clubcompetitie die we in het najaar willen opstarten.

40. Bang!
39. Betrayal at House on the Hill
38. Risk
37. Shadows over Camelot
36. Torres
35. Java
34. Ave Caesar
33. Twilight Imperium
32. Wizard
31. Colosseum

Het eerste jeugdsentiment duikt op: Risk! Het zal niet de laatste keer zijn dat nostalgie en sentiment spellen in de Tijdloze 50 krijgen. Ook hier blijven nieuwe edities spellen fris in het geheugen houden: Twilight Imperium, dat alweer aan zijn vierde editie toe is; Torres, recent door de Goblins heruitgebracht; Java, aangekondigd onder de nieuwe naam Cuzco en Colosseum, na een succesvolle Kickstarter-campagne (al vond ik persoonlijk de Days of Wonder-uitgave stukken mooier).

30. Gloom
29. 1846: Race for the Midwest
28. Mare Nostrum
27. Lost Cities
26. Pueblo
25. Dungeon Twister
24. San Marco
23. Hoogspanning
22. Vorsten van Florence
21. Notre Dame

In dit tiental vallen meteen Lost Cities en Dungeon Twister op. Veel spelers spelen immers ook vaak met twee. Geen wonder dus dat tweepersoonsspellen een klasse apart zijn. Leuk om te zien dat specifieke tweespelersspellen ook de Tijdloze 50 halen. Er zullen er zeker nog volgen.

Ook de hoge plaats van 1846: Race for the Midwest hoeft niet te verwonderen. In onze spellenclub is er een groep die geniet van lange en zware spellen. Maar dat is juist het charmante aan onze vereniging: alle spellen komen aan bod: licht, kort en luchtig, maar evenzeer lang, zwaar en hard. Voor elk wat wils, zodat iedereen zich thuis voelt.

20. YINSH
19. Stenen Tijdperk
18. Cartagena
17. Dominion
16. Vegas Showdown
15. Conquest of the Empire
14. Maharadja
13. Kaiser
12. For Sale
11. Survive: Escape from Atlantis

Spellen naar mijn hart in dit lijstje: eenvoudige regels, makkelijk en snel (ok, met uitzondering van Conquest of the Empire misschien) speelbaar, maar pittig en uitdagend. Let ook op de sterke plaats van Kaiser, een groot spel in een kleine doos, vaak miskend… al zit daar de grafische vormgeving misschien ook voor iets tussen. Het uitproberen waard, zeker als je ziet voor welke prijzen het al van eigenaar wisselt.

En dan onze top 10. Ik denk niet dat iemand deze had kunnen voorspellen. Verrassend, dat is het minste dat je kan zeggen.

10. Die Macher
9. Race for the Galaxy
8. Heroquest
7. Goa
6. Caylus
5. 1830: Railways & Robber Barons
4. Red Dragon Inn
3. Ticket to Ride
2. Agricola

Ja, ook hier zien we jeugdsentiment onder de vorm van Heroquest. Leuk dat we nog plezier kunnen beleven aan spellen uit onze jeugd. Verder ook weer veel toffe spellen: Ticket to Ride, als snel en vlot gateway-spel, Caylus en Agricola als ultieme worker placement-spellen, Goa met zijn onverbiddelijke biedsysteem, Race for the Galaxy als gevorderde San Juan (die we al eerder tegenkwamen) en twee harde (en lange) kleppers: Die Macher en 1830: Railways & Robber Barons. Dat deze 10 spellen broederlijk in een top 10 kunnen staan is leuk, dat die broederlijk naast elkaar op een spelavond gespeeld worden is nog leuker.

En dan het huidige nummer 1, de ultieme aanvoerder van onze allereerste Tijdloze 50. Deze zagen we regelmatig op spelavonden, al is-ie zeker niet voor iedereen weggelegd. Ik ben al benieuwd welk spel deze van de troon zal kunnen stoten.

1. Indonesia