Een nieuwe rage

We zitten in de laatste rechte lijn. Dit weekend is het immers weer onze 18xx winterconventie. Eigenlijk gaat dit stukje daar helemaal niet over en we hebben net 18xx Belgium opgericht om jullie niet al te veel lastig te vallen met alle 18xx. Maar nu zijn we wel een beetje heel enthousiast. Vandaag hebben we immers de kaap van 60 deelnemers gerond. Toen we tweeënhalf jaar geleden besloten om een spellenclub op te richten, durfden we amper dromen van 60 leden. Toen we tijdens de zomer van 2018 een 18xx-speeldag organiseerden waren 60 deelnemers al helemaal een utopie. Nu is het een bont internationaal gezelschap vanuit zowat heel Europa. Dat doet deugd. Maar we hebben altijd gezegd: stukje bij beetje, met kleine stapjes en langzaam blijven groeien, zonder ons op te jagen. Echt kleine stapjes zijn het niet gebleven, rasse schreden des te meer. En zo staan we op de wereldkaart, Mechelen boven, ook al is dat dan in 18xx-land.

Goed, dat moest er even uit. Ik wou het helemaal niet over 18xx hebben. Want voor velen zijn 18xx moeilijke spellen, lange spellen ook en als je grafische vormgeving laat primeren over spelplezier, dan wellicht ook heel lelijke spellen. Er bestaat echter nog moeilijker dan 18xx, jawel.

Nu 11 jaar geleden kwam Pandemie uit en daarmee raakten de coöperatieve spellen helemaal gelanceerd. Daarvoor was het vooral In de ban van de ring (2000) van R. Knizia en Heroquest (1989) die de eer van de coöperatieve spellen moesten hooghouden of een of andere RPG, maar die waren toen nog vooral voor geeks en freaks. Sinds Pandemie denk en vrees ik dat er meer liefhebbers zijn van coöperatieve dan van competitieve spellen. Maar er is een beter coöperatief spelletje dan Pandemie… moeilijker ook, dat véél meer voldoening geeft.

En sinds EXIT: The Game (2016), Unlock! (2017) en Escape Room: The Game (2016) zijn puzzel- en escape room-spellen helemaal hot. Een uitdaging, stuk voor stuk, net zoals een echte escape room. Maar ook hier bestaat er een betere, een véél betere.

Nu ben je vast nieuwsgierig. Zeker als ik zeg dat dat spelletje helemaal gratis is, gewoon een pdf’je, een print & play dus. Een ander groot voordeel is dat je het ook solo kan spelen. Dan heb je wellicht veel plezier en enorm veel voldoening als je enkele hordes haalt, maar het is altijd leuker in groep. Die groep is niet eens in grootte beperkt, je kan dus met zoveel spelers als je maar wilt aan de slag en die spelers moeten niet eens allemaal tegelijk in dezelfde ruimte zitten. Ideaal wissel je zelfs af: soms eens ieder voor zich (en wie weet, lichtjes competitief), soms eens gezellig samen zitten zwoegen. Leuk toch? En de speelduur, die valt reuze mee, want voor de volledige campagne mag je toch wel een dikke maand rekenden.

Het spelletje wordt uitgeven door de Algemene Dienst Inlichting & Veiligheid (ADIV) van het Ministerie van Defensie en is simpelweg te downloaden van hun website. Wie dat niet kan, bekijkt de rest maar beter niet.

Je weet dus wat je kan verwachten: een coöperatief spel, ook solo speelbaar en in grote groep met een speelduur van enkele minuten tot meerdere uren voor één sessie en een totale campagne van meer dan een maand (tot 14 januari 2020 om juist te zijn, al kan je daarna ook nog wel je hersens blijven pijnigen). Meesurfend op alle hypes: escape rooms, solitaire en coöperatieve spellen… wie had ooit gedacht dat Defensie zo hip was.

En je zal zien, na dit spelletje is niets meer hetzelfde: een escape room wordt een filler, een 18xx een licht en ontspannend spelletje. En neen, het leger denkt deze keer niet voor u.

Glazen bol… natuurlijk niet

Onze allereerste familiespeldag organiseerden we op een grijze grauwe regenachtige zaterdag, 29 december 2018 om precies te zijn. Dat concept hebben we intussen omgegooid en we zetten volop in op een spelmarathon. Het verschil is miniem, geen zorgen dus. De reden is dat we kwaliteit willen bieden en daar voelden we ons met een familiespeldag niet helemaal goed bij. We trokken massaal gezinnen met kinderen, dat deed ons enorm deugd, maar we merkten wel dat sommige vaste leden, die toch onze vereniging door dik en dun steunen, net op die dagen wegbleven. Ook een goede selectie maken voor kinderen vanaf 4 jaar (en voldoende demospellen bij elkaar krijgen), bleek geen evidentie. Dus gooiden we het over een andere boeg met eigenlijk hetzelfde concept: een hele dag, van ’s ochtends vroeg tot ’s avonds laat, spellen spelen met vrienden en familie, een gezellig samenzijn met tijd voor een hapje en een drankje, voor een losse babbel en natuurlijk voor veel spellen. De focus op spellen, die is wel verschoven. We zetten in op familiespellen en expertspellen (zoals dat heet). De echte kinderspellen laten we dus (voorlopig) even achter ons. Misschien dat we daar op termijn wel de handen in elkaar slaan met een gespecialiseerde uitgever of een jeugdorganisatie. We zullen zien.

Maar goed, op die eerste familiespeldag stelden we enkele spellen voor, waaronder (Crazy) Coconuts, toen in de top 3 van Boardgamegeek children’s games, nu nog steeds op een stevige zesde plaats. Ook Welcome to… stelden we toen voor aan jullie. Bijna een jaar later, nu het Spellenspektakel in Utrecht nog volop aan de gang is, zien we dat onze keuze goed zat. Welcome to… kaapte de Nederlandse spellenprijs (categorie Familiespel) weg voor de neus van Clever en de Kwakzalvers van Kakelenburg, toch ook geen lichte tegenstanders. We hadden zelfs enkele exemplaren in de aanbieding… mét een mooie korting, wat zeker door onze leden gesmaakt werd. Het lijkt wel alsof we een glazen bol hadden, maar neen, die hebben we niet.

Welcome to… winnaar van de Nederlandse Spellenprijs 2019. In een volgende editie prijkt dat vast op de doos.

Maar de lat lag hoog. Ook voor deze spelmarathon wilden we enkele leuke spellen voorstellen. Een ervan, The Magnificent, staat al een tijdje op onze radar en alle contacten waren gelegd. We zijn echter niet de enigen die het potentieel van The Magnificent zagen, want de hele voorraad vliegt razendsnel de deur uit. De volledige stock moest dus mee naar het Spellenspektakel en aan de verkoopcijfers te zien, zal die voorraad niet tot Sinterklaas meegaan. Geen The Magnificent onder de kerstboom dus (tenzij je al eentje gekocht hebt, natuurlijk), want de tweede druk is geplant, maar zal pas in 2020 in de winkels liggen. Wij zullen hem dus niet demonstreren, maar als je hem zelf hebt, breng hem zeker mee. Dat spel gaat vast nog in de prijzen vallen, daar heb je zelfs geen glazen bol voor nodig.

The Magnificent, nog maar net uit en de eerste druk is quasi uitverkocht (uit welingelichte bron)

Tijdens het rondneuzen op Spiel, Essen, hebben we natuurlijk wel enkele leuke familiespellen op de kop getikt. Onze spelmarathon is er immers voor iedereen, ook voor gezinnen met kinderen, ook voor liefhebbers van lichte, maar vooral leuke familiespellen. Het eerste dat in ons winkelmandje belandde, was een evidentie. Roll & write spellen zijn in, denk maar aan Qwixx en Clever en al hun varianten. Ook Welcome to… is een roll & write, waar de roll eigenlijk een draw is geworden. We kiezen dus voor een draw-variant van roll & write (kan je nog volgen?): Trails of Tucana. Het doel is het beste wegennetwerk te bouwen op je eiland, zodat dorpen en bezienswaardigheden met elkaar verbonden worden. Eenvoudig en toch weer niet. Het spel heeft een boel kleine varianten en twee verschillende eilanden: Isla Petit en Isla Grande, waarbij je eigenlijk kiest voor een korter (eenvoudiger) of een langer (complexer) spel. Ook solo kan je aan de slag, maar dat is nu niet echt het doel van een spellenvereniging 😉 Zeker eens proberen dus.

Het tweede spel dat we niet konden laten liggen is (Het ongelooflijke) Dierencircus, een grappig kaartspelletje waarbij je zoveel mogelijk circusdieren en -artiesten in je scorestapel verzamelt. De regels zijn doodeenvoudig, want in je beurt trek je een kaart (van je persoonlijk trekstapel) en speelt dan een kaart uit je hand. De speciale acties van de kaarten tillen dit spel naar een hoger tactisch niveau, waarbij je de plannen van je tegenspelers zalig kan dwarsbomen. Al kan dat natuurlijk soms ook in je eigen gezicht ontploffen. Nu ja, een spelletje duurt amper een halfuur, ideaal voor dat “nog een keer”-gevoel.

Mijn petekind staat zot van draken, en door haar ook mijn dochter. Niet verwonderlijk dus dat spellen als Fonkelschat (en de opvolger: Het drakenei) en Drakenschat zo hoog scoren hier thuis. Kinder- en familiespellen met draken raken dus een gevoelige snaar. Met verhoogde nieuwsgierigheid bekijk ik deze spellen, het zijn immers de spellen die ik nog vele jaren op een regenachtige avond zal spelen. Ik vind het dus fantastisch dat World of Draghan, een nieuwe drakenuniversum, in spellenland is gecreëerd. Twee spelletjes zijn er al uitgebracht, het eerste is Guitige Ouwe Draakjes, een race in het Betoverde bos (of in de Woeste bergen, voor meer ervaren spelers). Racen en draken, ik ken er twee die door het lint zullen gaan. Voor liefhebbers van chaotische programmeerspelletjes (zoals Roborally, om gewoon even dé standaard te noemen) is dit een must. Voor echte experts is er ook een draft-variant. Draften maakt een spel wel langer, maar vaak evenwichtiger en eens zo leuk (en sinds Sushi Go en Best Treehouse Ever is het ook bij familiespellen een gekend spelmechanisme). In je beurt mag je gaan programmeren, maar niet alleen bij jezelf. Je speelt de programmeerkaarten (gedekt) bij jezelf en bij de andere spelers. En dan maar hopen dat je over de finish geraakt, niet zozeer als eerste, wel het verste. Ook dat is een leuke twist… om duimen en vingers van af te likken. Tenzij je een controlefreak bent, dan laat je deze beker met chaos best aan jou voorbijgaan.

Once upon a Dragon (Er was eens een draak) is het tweede drakenspelletje. Een coöperatief spel (dat hadden we nog niet hé) waarin (tot) zes dappere avonturiers op pad gaan om een ouwe bloeddorstige draak te verslaan… als ze hem eerst vinden natuurlijk. Een coöperatief spelletje voor zes dappere krijgers, dat kan toch niet anders dan een hit worden op elk verjaardagsfeestje? Ligt hier dan toch ergens een glazen bol?

Zoals je ziet, het wordt weer een spelmarathon om duimen en vingers van af te likken. Op de spelavond, op Facebook en op ons slack-kanaal worden al afspraken gemaakt om spellen mee te brengen en uit te proberen. Liefhebbers van het zwaardere werk komen zeker aan hun trekken en fanaten van het lichtere genre vinden ook zeker hun gading. Ook kinderen (pakweg vanaf 8 jaar) zullen zeker wel iets leuks vinden (zie onze leuke selectie hierboven). Geen wonder dat Het Laatste Nieuws, regio Mechelen, onze spelmarathon tipte voor het verlengd weekend.

Uiteraard hebben we een beperkt aantal van bovenstaande spellen aan een mooie prijs in de aanbieding. Ik had bijna gezegd “aan beurspijzen”, maar gezien de prijzen op Spiel is dat niet echt reclame. Wij bieden dus een mooie promotie. Zij die onze vorige edities herinneren, weten best wat dat wilt zeggen.

Vanaf de spelmarathon kunnen ook lidkaarten voor 2020 gekocht worden. Nieuwe leden die willen aansluiten, sluiten dus gelijk aan tot december 2020 (aan dezelfde prijs). Ook dat is toch een opsteker?

Hoog mikken

Een van de redenen waarom we twee jaar geleden Spellenclub Mechelen hebben opgericht, was deelnemen aan de tornooien van BFVS (FBJS) als spellenclub. Daarvoor namen onder andere Patrick en Anja ook al deel, maar ze deden dat soms onder een andere vlag, soms als vrije speler. Binnen onze club vonden Anja en Patrick algauw gelijkgezinden. Tornooien werden meteen aan stuk aangenamer: carpoolen is niet alleen praktisch, maar ook leuk, net zoals samen een dag op tornooi hangen, samen de overwinning vieren en samen een nederlaag verteren… Zoals Spring & Kabouter Plop al zongen “alles is leuker met je vrienden om je heen” of, voor zij die dat niet kennen, grijp ik maar terug naar het eeuwenoude gezegde: gedeelde vreugd, dubbele vreugd, gedeelde smart, halve smart.

Ook ons clublogo, vermenigvuldigd op tal van truien en t-shirts, maakte onze club niet alleen zichtbaar en herkenbaar, het creëerde ook een groepsgevoel, een clubgevoel. Dat onze spelers dan nog regelmatig in de prijzen vallen, is mooi meegenomen en ongetwijfeld iets om trots op te zijn. De tornooiwinst is al enkele keren naar Spellenclub Mechelen gegaan en in 2018 vielen we ook op de Belgische finale in de prijzen. Onze club deed het zelfs zo goed dat we ons in het clubklassement wisten te kwalificeren voor de Europe Masters, het Europees kampioenschap op Spiel in Essen, Duitsland.

Wie zaterdag op Spiel rondliep, moest dus niet uitkijken naar Wiebke en Philippe, Stijn en Patrick. Neen, zij verdedigden op 26 oktober 2019, onze clubkleuren (ok, bij wijze van spreken, want we hebben geen officiële clubkleuren). Vier spellen werden opgelegd: Coimbra, Solenia, Gugong en Newton. Tijd is geld, zeker tijdens Spiel, dus voor elk spel werd een (zeer) beperkte tijd opgelegd, respectievelijk 2h, 1h, 1h45 en 2h. 38 ploegen namen deel, wij eindigden op een verdienstelijke 19de plaats… recht in het midden. Zo wisten we ons toch tot in de eerste kolom (of de bovenste helft) te worstelen. Dat smaakt naar meer! Een eerste keer op het Europees kampioenschap, je zou van minder overdonderd zijn. Volgend jaar, met een pak minder zenuwen, zal het al veel beter gaan. En wie weet ook met een andere selectie spellen. Het parcours kan je niet altijd op het lijf geschreven zijn.

Jaja, er komt inderdaad een vervolg. Dit jaar wisten we op het podium te eindigen in de ploegencompetitie. Met onze derde plaats hebben we weer een ticketje Essen bemachtigd. En zo zie je maar, Spellenclub Mechelen gaat echt de internationale toer op, niet alleen met 18xx, maar ook met kurkdroge en staalharde eurogames. Een extra reden om je t-shirt of trui met extra trots te dragen.

Ondertussen zitten alle tornooien van dit seizoen er weer op, er rest enkel nog de finale op zondag 1 december. Maar niet getreurd, in februari volgt wellicht een nieuwe “dag van de speler” waar de spellen voor het volgende seizoen worden voorgesteld. Dus als het begint te kriebelen, spreek gewoon even onze vaste tornooispelers aan, ga de sfeer opsnuiven en niet vergeten: altijd hoog mikken.

Wie zoekt, die vindt!

Het was stil op onze blog. De zomervakantie en een hoop persoonlijke beslommeringen (zoals een verhuis en sollicitaties) tijdens een zinderende hittegolf zitten daar vast voor iets tussen. Exact een maand geleden hielden we onze spellenmarathon in Den Hangar op Transit M, de aankondiging daarvoor is dus van nog langer geleden. En in die aankondiging schreef ik “Ik moest vaststellen dat er in De Spelfanaat nog pareltjes stof staan te vangen, zowel in onze spellenmuur als in de rekken voor verkoop. Iedereen loopt er argeloos voorbij, misschien kent niemand ze nog, dus ik zal er eens een stukje over schrijven.” Belofte maakt schuld!

spelfanaat

Het is vakantie, geen beter moment voor dit stukje. Want menig spelfanaat kent het wel: op vakantie of op daguitstap kom je een spellenwinkel tegen en meteen is daar de drang om binnen te wandelen. Natuurlijk heb je al een gigantische verzameling, uiteraard bots je weer op hetzelfde aanbod van 999Games, White Goblin Games en Asmodee, maar toch. Ik ben daar geen uitzondering op, maar ik winkel dan ook graag. Boekenwinkels, muziekwinkels, spellenwinkels… ik kan er uren in rondhangen. Vooral omdat zulke winkels iets vertellen over de cultuur van de inwoners van die stad of land… of toch zeker over de klanten.

Zo heb ik drie jaar in Parijs gewoond en daar had ik drie vaste spellenwinkels: Variantes, Starplayer en Jeux Descartes. Bij andere winkels kwam ik veel minder, al verdient Troll2Jeux wel een eervolle vermelding omdat ze een heel actieve World of Warcraft Miniatures community hadden en ik er regelmatig tornooien ging spelen. Maar goed, drie vaste winkels dus. Variantes was gegroeid uit een schaak- en tarotwinkel. Hun aanbod aan grote spellen was quasi onbestaande, maar hun assortiment kleine spelletjes was onuitputtelijk. Spelletjes die in je jaszak passen, die je in twee minuten uitlegt en die je speelt op café, je vond ze en masse bij Variantes. Jeux Descartes was het andere uiterste: kleine spelletjes en kaartspelletjes hadden ze wel, maar vooral omdat klanten er nu eenmaal naar vroegen. Zij waren gespecialiseerd in de zware en lange eurogames. De winkel lijkt van buiten onooglijk klein, maar vergis je niet, ze hebben een benedenverdieping die volgestouwd is met spellen. Als ik ooit een kelder moet inrichten tot speelzaal, ik zou prompt mijn licht gaan opsteken bij Jeux Descartes. Starplayer was gespecialiseerd in import games en is daardoor iets bekender bij niet-Franstaligen omdat ze een uitgebreid Engelstalig assortiment hebben: veel wargames en de epische Fantasy Flight Games (zoals Twilight Imperium, Descent, Arkham en Eldritch Horror). Drie winkels op een boogscheut van elkaar, maar wel met een zeer sterk verschillend assortiment en dus ook totaal verschillende klanten.

In Mechelen hebben we niet zoveel spellenwinkels, laat ons gewoon eerlijk zijn, maar eentje die naam waardig. Als je spellen zoekt, dan moet je naar De Spelfanaat. Toen De Spelfanaat nog tegenover de Stadsschouwburg was, liep ik regelmatig binnen. Er kwamen toen veel minder spellen uit en zowel voor spelers als voor winkels was het mogelijk (quasi) alle nieuwigheden te volgen. De dag van vandaag is het kiezen: er komt massaal veel uit, zowel bij uitgevers als op Kickstarter, en een winkel is geen ballon. Een winkel kan dus onmogelijk alles aanbieden, specialiseren dan maar of een goed gemiddelde aanbieden. Kiezen is vaak verliezen, maar die keuze moet je als klant niet maken, dus je moet er ook niet over zagen. Staat de winkel je niet aan, blijf er dan weg.

Zoals trouwe lezers ongetwijfeld al weten, heb ik een nogal afwijkende spellenvoorkeur. Ook ik heb dus een tijdje gedacht dat ik in De Spelfanaat niets te zoeken had. Mijn eerste indruk was immers het typische spellenaanbod: Catan, Carcassonne, Ticket to Ride en enkele jaren later kwamen daar Stenen Tijdperk, Dominion, Istanbul en Pandemie bij. De ene stond al jaren in mijn kast, de andere zou nooit in mijn kast komen. Wat had ik dan te zoeken in De Spelfanaat? Veel… zoals later is gebleken.

Er staan in De Spelfanaat pareltjes, volgens mij toch. Want dat moet ik even nadrukkelijk zeggen. Luc en Jonathan zullen je deskundig advies geven wanneer je hen dat vraagt. Maar elk speladvies is subjectief. Ze willen je echt niet het duurste spel verkopen, ze willen je een spel verkopen waar je zo goed als zeker plezier aan beleeft. Hoe beter jij kan vertellen wat je wel en niet leuk vindt, hoe beter het advies. Maar het blijft advies. De pareltjes die ik hier zal overlopen, zijn dus ook hebbedingetjes in mijn ogen. Er is geen garantie dat jij ze leuk zal vinden, maar ze zijn zeker de moeite waard om eens van naderbij te bekijken. Maar het allerbelangrijkste is dat je ze kan vinden in De Spelfanaat, je kan ze kopen en onmiddellijk mee naar huis nemen. Eens rustig rondkijken in de winkel, verder kijken dan je neus lang is, is dus de boodschap. De Spelfanaat is echt wel meer dan Carcassonne en Catan.

Ik ben een grote fan van racespellen. Racen pur sang, daar ben ik altijd voor te vinden: Cartagena, Flamme Rouge, Ave Caesar, Snowtails, Thunder Alley speel ik altijd graag mee. Maar het racespel waar je onmiddellijk aan denkt (of toch zou moeten denken) is Formula D (vroeger Formula Dé). Hier (foto links) word ik dus prompt vrolijk van, maar er is meer (foto rechts).


Achteraan de winkel, in de gang naar de speelzaal, staat immers de oude versie te pronken. Toegegeven, de tracks zijn gespeeld, vertonen flink wat shelfwear, maar Spa Francorchamps is zowat het beste circuit in de hele Formula Dé-reeks. Ik denk niet dat Luc het snel zal verkopen, maar liefhebbers die hem willen hebben, kunnen altijd proberen (minstens €50 het afgelopen jaar, momenteel $80 op Boardgamegeek). Wil je hem gewoon spelen, dan weet je hem meteen ook staan. Tien oude racetracks dus (2 in de basisdoos en 8 van uitbreidingen), we zouden gelijk onze eigen Formula Dé-competitie kunnen opzetten.

Even terug naar die eerste foto. Een tweede element waar ik in een spel van hou is chaos of onvoorspelbaarheid als je dat liever hoort. Bij chaos denk je meteen aan Roborally en dat is goed. Vooral omdat dit spel niemand onberoerd laat: love it or hate it. I love it! Vooraan in de winkel staat dus de nieuwe editie: plastic robots en speelbaar met 6. Maar Roborally werd voor het eerst uitgegeven door Wizards of the Coast in 1994. Die versie was speelbaar met vier en kreeg verschillende uitbreidingen, waaronder Armed & Dangerous en Crash & Burn. Met Armed & Dangerous kon je het gelijk met acht spelen. Beide uitbreidingen zijn dure verzamelobjecten geworden. Ook de eerste versie van Wizard of the Coast is een rariteit. Dit gezegd zijnde, vond ik dit.

Een Wizards of the Coast-editie dus (foto midden), gebruikt en met shelfwear, maar toch. En van Amigo de Crash & Burn-uitbreiding in folie (foto rechts). De laatste Crash & Burn die op Boardgamegeek in folie verkocht werd, ging $125. Vraagprijzen liggen momenteel natuurlijk nog hoger. Ben je verzamelaar en ontbreekt deze in je collectie, er staat er eentje klaar.

Nu we toch bij de chaotische racespellen zijn, heb ik nog een mooie aanrader. Asteroyds van Fred Henry (co-auteur van o.a. The Adventurers en Conan) is een ruimteversie van Roborally die mogelijk nog chaotischer is. Ik heb Asteroyds veelvuldig getest voor Fred en Roborally-fans moeten deze zeker eens een keer proberen. Lees er gerust mijn review op Boardgamegeek op na.

Een ander racespel waar mijn oog op viel en dat binnenkort een remake zou krijgen, als ik me niet vergis, is Mississippi Queen, uitgegeven door Goldsieber. Bij dit spel vaar je met je stoomboot de Mississippi af en moet je onderweg passagiers oppikken. Het leuke is dat je met je boten elkaar mag rammen, duwen en blokkeren. Niet voor niets het Spiel des Jahres in 1997!

En daarmee laat ik de racespellen achter mij, maar ik wil wel even terugkomen op de foto van Crash & Burn. Daarnaast staat immers een klein doosje van Grey Fox dat echt alles heeft om niet op te vallen: een onleesbare titel van het spel, een grauwe doos en een dito naam van uitgever. Maar laat je niet om de tuin leiden, dit spelletje is 7 Ronin en ik heb het er al eens eerder wat uitgebreider over gehad (zie Just the two of us). Dit tweespelerspelletje is een kanjer van een breinbreker. Toevallig heb ik het dit weekend nog met David gespeeld en het was spannend tot de laatste ronde (met een nipte overwinning voor de ninja’s). Hou je van een mentaal steekspelletje, dan kan ik deze ten zeerste aanraden. Dus rep je naar de winkel, want er is er welgeteld een.

In datzelfde stukje (Just the two of us) heb ik het ook over 13 Days: The Cuban Missile Crisis. Ook deze staat te pronken in de winkel. Deze korte versie van Twilight Struggle (45 minuten) is een prima opstapje naar het zwaardere (eigenlijk vooral langere). Als je afknapt op het thema (m.a.w. Cuba in oktober 1962 interesseert je geen moer), dan kan ik dat wel begrijpen, maar als je daarom het spel links laat liggen, heb je zwaar ongelijk.

13 Days staat in de winkel trouwens in goed gezelschap. Geflankeerd door 1846: The Race for the Midwest (neen, ik zal niets zeggen over 18xx) en Ascension: Return of the Fallen, zou het zo een plaatje uit mijn eigen spellenkast kunnen zijn. Ascension: Chronicle of the Godslayer was de eerste deckbuilder die meeliftte op de Dominion-rage, maar de markt (of het aanbod) verving door een dynamische rij kaarten (6 om juist te zijn), zo weet je meteen waar de makers van Star Realms de mosterd zijn gaan halen. Ik vind hem pakken beter dan Dominion en afgeleiden. Deze Ascension: Return of the Fallen is de eerste uitbreiding/variant in het Ascension-universum. Het is een tweespelerdoos (wat ik aanraad, want ik vind Ascension met meer dan twee maar niks) en interessanter dan de basis, zonder een overdaad aan regels en exta’s in te voeren. Het feit dat hij nog steeds (al 8 jaar dus) in mijn kast staat, wilt ook al wat zeggen.

Een ander spel dat ik totaal niet had verwacht in De Spelfanaat is een korte wargame: Melee (foto links). Helaas niet de zeldzame eerste versie (daar zijn er maar 500 van gemaakt) van La Mame Games (die ook The Profiteers hebben uitgebracht, maar dat ligt niet in de winkel). Melee is een wargame voor 2 tot 4 spelers en in de regels staat letterlijk: “Beware: this is a short violent game that can end very suddenly!” Niet voor doetjes dus en voor mij gelijk liefde op het eerste gezicht.

Nu ik toch bij de wargames ben, gewoon even vermelden dat er een Lord of the Rings Risk (foto midden) staat stof te vangen. Nu mag je denigrerend doen over Risk, het is en blijft een aardig spel dat zijn strepen heeft verdiend als opstap naar het zwaardere werk. Zelf vind ik Risk 2210 de beste, maar ook Godstorm en Lord of the Rings zijn aardige varianten. Kan je Risk appreciëren, dan raad ik je zeker aan om deze eens te proberen.

Een veel minder gekende wargame, maar toch een die ik leuk vond om te spelen, is Magnifico (foto rechts), of voluit Magnifico: Da Vinci’s Art of War. Deze lichte wargame doet veel denken aan Risk, maar je kan je specialiseren en oorlogstuig bouwen (alle geïnspireerd op de machines van Leonardo de Vinci). Ik vond hem heel aardig spelen en ik zou zo gelijk weer aanschuiven.

Voor Battlelore (first edition)-fans, geef ik ook even mee dat er nog een uitbreiding Battlelore Dragons (foto links) staat te wachten op een verzamelaar. De eerste editie van Battlelore is massaal veel beter dan de tweede editie, enkel de opzettijd is enorm (en dat is nog een onderschatting). Maar goed, alle Battlelore-aanhangers die ik ken hebben deze uitbreiding al en dat zal zowat voor iedereen gelden.

En dan staan er deze exemplaren: Fief (oude versie foto rechts, recentere versie foto midden) en Fief 2 (foto rechts). Ik geef toe, niet de laatste editie. In Frankrijk stonden er velen zot van, al is een stevige portie chauvinisme daar niet vreemd aan (het speelt zich af in Frankrijk 1429 en is ontworpen door een Fransman). Fief is een diplomatiespel, in de stijl van Diplomacy, A Game of Thrones en Rex. Zelf ben ik nooit aan spelen gekomen, ik ben wat afgeknapt op Diplomacy en heb voor diplomatiespellen de boot heel lang afgehouden. Zonde eigenlijk, maar goed. Ik raad aan om wat reviews (zoals deze) te lezen, want dit is een stevig spel met flink wat eigenaardige kantjes. Diplomatie is immers één, de willekeur is twee.

Iets totaal anders, een kaartspelletje dat ik totaal niet verwacht had in De Spelfanaat (en dat ik eigenlijk nergens in België zou verwachten) is Dark Matter. Dit spel, van Spaanse makelij, is totaal onder de radar doorgevlogen op Spiel 2015, hoewel alles er goed uitzag: vormgeving, materiaal, regels… het intrigeerde, het sprak aan, het had iets. Ook ik moet toegeven dat ik het nooit gespeeld heb, maar tot op heden staat het in mijn kast. Het spreekt me nog steeds aan en ik wil het echt een keer spelen. Wie weet vind ik nu een gelijkgezinde!


Ik vermeldde al Battlelore: Dragons. Er is nog zo een uitbreidinkje dat niemand nog verwacht, maar dat er toch ligt. GIPF Project Set 2. Kris Burm heeft zijn GIPF-reeks ontwikkeld als metagame, waarbij je in een GIPF-spelletje extra stukken mag inbrengen (met speciale eigenschappen, de zogenaamde potentials) op voorwaarde dat je dan een ander spel wint, bijvoorbeeld wil je een stuk met YINSH-eigenschappen inbrengen, dan zal je eerst een potje YINSH moeten winnen. Inderdaad, je moet dus het GIPF-spel laten liggen en een spelletje YINSH opstarten. Voor deze metagame zijn er drie project sets uitgebracht. Nummer 2 ligt in De Spelfanaat. Ik zeg het maar, je weet maar nooit.

En dan zijn er een heleboel spellen die de moeite waard zijn om te vermelden, niet zozeer omdat ze speltechnisch superieur zijn, maar wel omdat ze een bijzonder thema hebben, eentje dat bij thematische verzamelaars kan aanslaan. Het eerste is Essen The Game (is daar verduidelijking bij nodig?), dan heb je ook Goldbräu (waar je een brouwerij met bijhorend café runt, in het spel zitten zelfs bijhorende bierviltjes) en ook Urland (het vervolg op Ursuppe [Primordial Soup]), weliswaar minder iconisch, maar toch. Neen, geen superspellen, maar nu ook geen draak van een spel, gewoon aangenaam om eens te spelen op, jawel, een thema-avond.

Veel degelijke spellen zag ik, vaak al enkele jaren oud en daardoor in het vergeethoekje geduwd. Navegador en Imperial 2030 (twee rondelspellen van Mac Gerdts), Homesteaders (in de Masterprinteditie van Quined), de broertjes Dungeon Lords en Dungeon Petz, en -minder gekend- UR, van What’s your game? Voor iedereen die wel te vinden is voor een abstract spelletje, kan ik ten zeerste Blockers aanraden. Dit fillertje staat bij mij even hoog als Einfach Genial (Genius, nu uitgegeven door White Goblin Games). Speelbaar met 2 tot 5 spelers, voldoende diepgang en het kan serieus gemeen uitpakken. Zeker de moeite waard, we leggen het niet voor niets al enkele familiespeldagen op tafel.

De grote namen liggen natuurlijk ook in de winkel, Ticket to Ride bijvoorbeeld. Bijzonder goed is de kleine uitbreiding 1910, die Ticket to Ride USA meerdere niveaus omhoog tilt. De spelvariant 1910 of Big Cities maken dit spel ongemeen hard, ook voor 2 en 3 spelers. Mocht je vinden dat je elkaar op dat grote bord niet genoeg voor de voeten loopt, dan moet je deze absoluut toevoegen aan je collectie. Een ander voordeel is ook dat je daardoor grote (bridge size) wagonkaarten krijgt. Ook dat vind ik een meerwaarde. Over 1912, de uitbreiding voor Ticket to Ride Europa, kan ik niet veel zeggen. Ik ben geen grote liefhebber van Ticket to Ride Europa, die laat ik liever aan mij voorbijgaan, maar ik veronderstel dat dit uitbreidinkje zowat hetzelfde doet als 1910. Daarover vind je vast wel meer op Boardgamegeek.

Pandemie is de andere grote naam waar ik toch wat over wil zeggen. Pandemic Legacy Season 1 heb ik uitgespeeld. Sterk en boeiend spel, maar ik was al geen Pandemiefan en na dat eerste seizoen heb ik er mijn buik ook van vol. Ben jij wel altijd te vinden om de wereld te verlossen van een boel enge ziektes, dan kan ik zeker Pandemic The Cure aanbevelen. En voor de verzamelaars kan de verjaardagseditie misschien wel een meerwaarde bieden.

Zoals ik al zei, ben ik een grote liefhebber van spellen in kleine doosjes, met dank aan Variantes in Parijs. Een molen met kaart- en dobbelspelletjes trekt dus zeker mijn aandacht. De 999Games-molen in De Spelfanaat mag er zeker zijn: zo zie je Tybor der Baumeister staan. Zonde dat die niet in het Nederlands te verkrijgen is, maar zeker en vast de moeite. Laat je trouwens niet misleiden, het is niet enkel Duits, alle kaarten zijn tweetalig Duits-Engels. Er net onder staat L.a.m.a. Dat heb ik nog niet gespeeld, maar ik herkende de naam als een van de genomineerden voor de Spiel des Jahres van dit jaar (het moest de duimen leggen tegen Just one). De Spelfanaat heeft dus zeker spellen die bij vele spelers gaan aanslaan.

Een andere zijde van de molen toonde een veelvoud aan spellen die bij mij thuis regelmatig op tafel komen: Lost Cities (de nieuwe editie in een handig klein doosje), Take 5 (een klassieke klepper), Metropolis (The City ofwel de gestripte versie van San Juan, voor de ene te licht, voor mij net goed voor een “best of 5“), Gesjaakt (dat ik dan weer ken als No Merci en dat vroeger regelmatig in De Spelfanaat als afsluiter op een spelavond gespeeld werd) en natuurlijk (ik hou van chaos, weet je nog) Fluxx (hier Star Trek Fluxx), het spel met immer veranderende regels. Helemaal onderaan (op de zeer slechtbelichte foto, mijn fout ik weet het) zie je ook Qwixx. Dit dobbelspelletje heeft al tig varianten gekregen. Sommigen zullen nu wel zeggen dat Clever (en varianten) beter is, maar als standaard van roll & write kan deze zeker nog mee met de laatste nieuwe.

Ik vernoemde al Lost Cities. Ik heb Lost Cities als deel van de Kosmos tweespelerreeks. Babel, Rozenkoning, Zeus & Hera en Kahuna zaten ook in die reeks. Babel is ongemeen hard, Kahuna is een evenwichtsoefening, gelijk dansen op een slappe koord. Speel je graag een halfuurtje met z’n tweetjes, dan moet je deze maar eens zoeken.

Helemaal achter in de winkel vond ik nog deze, Best Treehouse Ever, een draftspelletje met veel meer diepgang dan Sushi Go, maar dat gestroomlijnder is dan bijvoorbeeld 7 Wonders. Leuke tekeningen, grappig thema en ideaal voor de hele familie.

Om af te sluiten, de spellen die het eerst in mijn oog sprongen toen ik op het idee kwam voor dit stukje: stevige spellen met wat shelfwear (dus niet altijd nieuw), maar die toch nog kunnen concurreren met de nieuwe lichting. De filler Condotierre (speelbaar tot 6, wat ook een voordeel is) bijvoorbeeld, maar ook Conquistador (vaak het broertje van El Grande genoemd, al is de gelijkenis beperkt) en natuurlijk, last but not least, een topper van formaat die mijn kast nooit zal verlaten, een spel dat in mijn ogen zowat alles heeft dat het moet hebben, Giganten. En toevallig ook het enige spel waar ik geen foto van genomen heb. Dan maar eentje uit mijn spellenkast, ook dat moet kunnen.

giganten.jpg

D-Day

Het zijn drukke tijden in juni. Sportfanaten zitten aan de televisie gekluisterd voor Roland Garros, de Giro en EK-kwalificaties voetbal. Studenten en leerlingen zwoegen zich te pletter in de hoop alle leerstof tijdig in hun oververhitte hoofden te krijgen. En ook de bordspelers weten niet wat eerst op tafel leggen.

75 jaar geleden landden de geallieerden op Normandië. Wereldoorlog II is ook een geliefd thema in de spellenwereld. Overal ter wereld spelen wargamers Operation Overlord na, sommigen haast in real time. Normandy ’44 van GMT Games moet deze dagen zowat de meest gespeelde wargame zijn.

Zelf moet ik echter schoorvoetend toegeven dat ik voor het eerst sinds lang op 6 juni geen D-Day Landings op tafel heb gelegd. Je weet wel, de gigantische scenario’s van Memoir ’44. Ik teken dan maar voor een herkansing op 16 december met Ardennes ’44.

Landen zouden David en ik immers pas op 7 juni kunnen met onze derde Belgian 18xx Convention. Natuurlijk was het een uitermate vermoeiend weekend, maar de voldoening is enorm. Met 59 deelnemers blijven we fors groeien, pinkstermaandag heeft daar zeker goed bij geholpen. De sfeer was geweldig, maar het belangrijkste is zeker dat we grote namen en sterke spelers uit het 18xx-wereldje in Mechelen hebben mogen verwelkomen. Zo verzekeren we de toekomst van 18xx Belgium en zetten we Mechelen voorgoed op de (18xx) kaart.

Maar ook andere spelers kunnen weldra hun hartje ophalen. Spellenclub Mechelen zet de zomer goed in met onze spellenmarathon op zaterdag 29 juni. Spelers die echter niet zo lang kunnen wachten, kunnen hun hartje gaan ophalen in Merelbeke dit weekend, want daar vindt dit weekend (15 en 16 juni) alweer de zesde editie van Zomerspel plaats. Zin om jezelf te vereeuwigen als Belgisch Kampioen Saboteur of Clever? Zin om alsnog de landing op Normandië na te spelen (met de Memoir ’44 Brigade)? Of vraag je je af hoe het met het prototype Transplanet staat? Dan moet je zeker eens een kijkje gaan nemen in Merelbeke. Meer info vind je vast en zeker op hun website.

Een nieuwe tijdloze 50

De familiespeldag zit erop. Het was een schitterende zonnige dag en de opkomst was dus beduidend lager dan de koude regenachtige decemberzaterdag van vorige editie. Sommigen waren vast nog op zoek naar de verloren en vergeten paaseieren, anderen genoten van het stralende weer met familie, vrienden en wellicht een gezellige barbecue. Gelijk hebben ze. Wij hebben volop ingezet in het buitenspeelgoed en Leeuwentoren was een onverwacht succes. Ook Stefaan, de bedenker, die speciaal van Ieper kwam, is uiterst tevreden. Bij onze zomereditie trekken we deze kaart zeker nog eens, daar wil ik gerust mijn Kubb, Mölkky en nieuwe Leeuwentoren voor uitlenen. Als er liefhebbers van jeu de boules zijn, dan voorzien we zelfs met alle plezier pastis.

Maar dat is toekomstmuziek. Al moet ik toegeven dat de familiespeldag maar een nevenprojectje was. Momenteel zijn we achter de schermen vooral bezig met de voorbereidingen voor de 18xx conventie tijdens het pinksterweekend en het spellenweekend in december. Inschrijven voor de conventie is nog steeds mogelijk (introductiesessies kunnen elke dag ingepland worden), het spellenweekend is helaas volzet.

Nu wij druk bezig zijn met de voorbereidingen (en het hier dus een beetje rustiger is), geef ik jullie graag een andere bezigheid, of huiswerk, zoals je wilt. Een jaar geleden kozen we immers onze Tijdloze 50, een top 50 van spellen die minstens 10 jaar oud waren. De top 10 bestond uit stevige klassiekers, zoals Goa, Caylus en Agricola, de nostalgische toets werd gegeven door Heroquest. De stevige spelers in onze club wisten Die Macher en 1830 in de top 10 te stemmen, de familiespelers plaatsten Ticket to Ride op 2. Onze onverwachte nummer 1 was echter Indonesia, waarmee we ons stevig onderscheidden van andere spellenclubs.

Nieuwsgierig lanceren we ook dit jaar onze Tijdloze 50, waarvoor jullie allemaal jullie persoonlijke en favoriete top 10 mogen doorgeven. De enige voorwaarde is dat de gekozen spellen minstens 10 jaar oud zijn, waarbij Boardgamegeek geldt als referentie.

Ik verwacht dat de lijst van vorig jaar stevig door elkaar geschud zal worden. 2009 was immers een uitstekend jaar voor bordspellen. Thunderstone en Arctic Scavengers bouwden voort op het succes van Dominion. Finca en Egizia waren de paradepaardjes van uitgeverij Hans im Glück en Martin Wallace scheerde hoge toppen met Stoom en Automobile. Stevige eurogames ook dat jaar, met Endeavor, Gates of Loyang, Macao, Vasco da Gama, maar ook Homesteaders en Carson City. Op thema en spelbeleving werd eveneens hoog ingezet met The Adventurers: the Temple of Chac. Conclictspellen vonden hun weg naar het grote publiek: Smallworld, de nieuwe versie Imperial 2030 en uiteraard mijn eigen favoriet Cyclades. Liefhebbers van tweepersoonsspellen konden hun hartje met Jaipur, Claustrophobia en Summoner Wars. Fantasy Flight Games schoot weer een hoofdvogel af met Warhammer Invasion: LCG. Een flink aantal vloog ook dat jaar weer los onder de radar door: Fzzzt, een grappig biedspelletje, Triumvirate, een slagenspel voor twee en het beursspelletje Trader.

Met zoveel fantastische spellen om uit te kiezen, zal ik jullie niet onnodig kwellen door jullie lijstjes te beperken tot een top 5. Maak er gerust een top 10 van. Dit jaar voeren we ook graag twee extra categorieën in: tijdloze tweepersoonsspellen (dus enkel speelbaar met twee) en de gouwe ouwe van minstens 20 jaar oud. Zij die erin slagen om daar een top 5 uit hun mouw te schudden, heel graag. En dan zien we wel of we aan 50 komen.

We verwachten jullie keuzes ten laatste zondag 12 mei (via mail of via het contactformulier).

  1. Klassiekers 10+ jaar oud: top 10
  2. Tweepersoonsspellen 10+ jaar oud: top 5
  3. Klassiekers 20+ jaar oud: top 5

tijdloze-collage

 

Paaseieren rapen

Ja, het is druk. Een vereniging laten groeien en bloeien vraagt immers een stevig engagement. Een minimum aan discipline en correcte tijdsinschatting is nodig. De demonstratie van Fuji Koro voor volgende week, de 18xx conventie van het pinksterweekend, ons spellenweekend in december en natuurlijk onze familiespeldag, ze vragen allemaal een beetje voorbereiding.

welcome-ext1-front

Voor onze familiespeldag begint het assortiment spellen al wat vorm te krijgen. Ik kan nu al een tip van de sluier oplichten. De roll & write hit Welcome to (toegeven, niet echt roll, maar wel write) gaan we opnieuw als demo hebben. Belangrijker is dat we de eerste thematische uitbreiding ook zullen hebben. We zullen zelfs enkele (nederlandstalige) exemplaren te koop hebben. Deze uitbreiding heeft twee thematische wijken: in de ene ga je op zoek naar paaseieren, in de andere probeer je zoveel mogelijk buurtbewoners te redden op doemsdag. Mooi meegenomen is dat je deze uitbreiding ook alleen kan spelen. Een paasuitbreiding met Pasen, wat moet je nog meer hebben?

Jumping Turtle Games heeft enkele leuke partyspellen in hun assortiment. Spyfall is daar een mooi voorbeeld van. Zoals voor elk partyspel zijn de meningen verdeeld. De ene spelgroep vindt het maar niks, de andere vult er hele avonden mee. Ja, het hangt echt van de groep af. Zelf heb ik ook al enkele avondjes Spyfall achter de rug, stuk voor stuk memorabele momenten. Het stond dus in de sterren geschreven dat Spyfall een opvolger ging krijgen met de redelijke voorspelbare naam Spyfall 2. Ongetwijfeld zijn jullie tijdens het spelen ervan een pak creatiever.

Spyfall2-Cover

Ook hier geeft Jumping Turtle Games een paasei mee. Spyfall 2 zullen we ook in beperkte mate te koop kunnen aanbieden met de beurspromo erbij. Alweer twee redenen om langs te komen op paasmaandag.

Jumping Turtle Games